UNESCO GASTRONOMİ KENTİ KRİTERLERİ REHBERLİĞİNDE GASTRONOMİ EYLEM PLANI AFYONKARAHİSAR ÖRNEĞİ

Asilhan Semih MUTLU, Mustafa SANDIKCI

Özet

Bu araştırmanın amacı, UNESCO gastronomi kenti kriterleri rehberliğinde gastronomi eylem planı geliştirmektir. Gastronomi il yürütme kurulu üyeleri ve gastronomi alanında bilgisinden yararlanılması gastronomi il yürütme kurulu tarafından önerilen ve araştırmacının kriterlerini sağlayan 19 katılımcı ile yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile 10.03.2022-10.11.2022 tarihleri arasında yüz yüze görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelerin transkripsiyonu yapılarak elde edilen veriler bilgisayar programı aracılığı içerik analizine tabi tutulmuştur. Gastronomi eylem planı için; öncelikli hedefler arasında, gastronomi varlıklarının tespiti ve geliştirilmesi, sektörler arası bağlantılar kurularak ekonomik faydaların artırılması, yerel ürünlerin ve geleneksel mutfak uygulamalarının korunup yaygınlaştırılması yer almaktadır. Ayrıca, ulusal ve uluslararası tanıtım faaliyetleriyle yerel gastronomi ürünlerinin tanıtılması ve yerel ürün kullanımının teşvikiyle üretici-tüketici zinciri güçlendirilmesi gerekmektedir. Geleneksel yöntemlerin korunması, yerel topluluklarla işbirliğinin artırılması ve gastronomi bilinci oluşturma da diğer amaçlar arasında yer almaktadır. Bu kapsamda, gastronomi merkezlerinin yaygınlaştırılması, yöresel ürünlerin kullanımının artırılması, coğrafi işaretli ürünlerin standartlara uygun üretiminin sağlanması gibi somut adımlar eylem planında yer almaktadır. Ayrıca, nesiller arası gastronomi eğitimleri, yerel üretim projeleri ve teknik geziler gibi faaliyetlerle gastronomi bilincinin toplumda yayılması hedeflenmektedir. Sorumlu kurumlar arasında Afyonkarahisar Valiliği, Afyonkarahisar Belediyesi, AKÜ Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü gibi kurumlar öne çıkmaktadır. Zafer Kalkınma Ajansı, Afyonkarahisar Ticaret ve Sanayi Odası, yerel esnaf odaları ve yiyecek-içecek işletmeleri de bu süreçte kritik rol oynamaktadır. Bu koordinasyon sayesinde Afyonkarahisar gastronomisinin hem yerel hem de uluslararası düzeyde güçlü bir marka haline gelmesi beklenmektedir.